Konferencja naukowa
Ruch studencki i absolwencki 1986-2026
Teatr Palladium w Warszawie (ul. Złota 9), czwartek 19 listopada 2026 r.
Otwarcie konferencji (1300)
prowadzący: Rafał Geremek, dziennikarz i dokumentalista
| Panel 1. (od 1310 do 1410) – Kultura i media. Niech nas usłyszą |
| Kamienie milowe:
· 1983 – odrodzenie i początek kolejnych „złotych lat” Festiwalu Artystycznego Młodzieży Akademickiej (FAMA) w Świnoujściu · 1983 – reaktywowanie po stanie wojennym Studenckiego Festiwalu Piosenki w Krakowie · 1985 – początek ogólnopolskich przeglądów kabaretów amatorskich PAKA w Krakowie (Centrum Kultury „Rotunda”) · 1886-1992 – szczyt i zmierz ruchu wydawniczego związanego z organizacjami studenckimi (do 1990 roku tygodnik ZSP „itd.”, do 1991 „Razem”, · studencka prasa podziemna w latach ’80 – w drugim obiegu ukazywało się kilkadziesiąt tytułów, w tym: „Promieniści” (Kraków), „Biuletyn Informacyjny NZS” (Łódź, Kraków, Gdańsk), „Aneks” (NZS Opole), „Bez Cenzury” (NZS Szczecin), „CDN” (NZS Wrocław), „Bez Tytułu” (NZS UJ) · 1996 – kolejna reaktywacja klubów studenckich Hybrydy i Proxima okazuje się trwała – funkcjonują nieprzerwanie do dzisiaj |
| Zaproszenia do udziału w panelu przesłano do:
· Sławomir Rogowski (dawniej: ZSP, szef klubu Hybrydy w latach 1982-87, dyrektor festiwalu FAMA; obecnie: wiceminister kultury) · Witold Bereś (dawniej: opozycja i pismo „Promieniści”; obecnie: naczelny miesięcznika „Kraków i Świat”) · Robert Kaleta (dawniej: współtwórca PSRP, obecnie Fundacja „Universitatis Varsoviensis”, Klub Proxima) · Tomasz Mazur (dawniej: redaktor naczelny czasopisma akademickiego „Audytorium”) |
| Panel 2. (od 1420 do 1530) – Res publica. Nic o nas bez nas |
|
Kamienie milowe: · 14 kwietnia 1985 – deklaracja założycielska Ruchu „Wolność i Pokój” ogłoszona w Krakowie. · 1986 – ujawnianie się struktur zdelegalizowanego NZS, często w formie klubów dyskusyjnych czy akcji samopomocowych. · maj 1988 r. – strajki solidarnościowe ze strajkującymi robotnikami (w Nowej Hucie i Stoczni Gdańskiej) ujawniają siłę odradzającego się NZS (UW, Uniwersytet Wrocławski, Uniwersytet Jagielloński, KUL, Gdańsk, Poznań) · 1989 – „Podstolik” młodzieżowy przy Okrągłym Stole (6 lutego – 5 kwietnia) · 12 września 1990 – ustawa o szkolnictwie wyższym przewiduje samorządność studencką i daje studentom prawo do strajku |
| Zaproszenia do udziału w panelu przesłano do:
· Andrzej Długosz (dawniej: Ruch Wolność i Pokój oraz NZS; obecnie: przedsiębiorca) · Jarosław Sellin (dawniej: duszpasterstwo akademickie; obecnie: poseł na Sejm RP) · Andrzej Anusz (dawniej: kolporter i twórca prasy podziemnej; obecnie: naukowiec, historyk, publicysta) · Ewa Marciniak (politolożka, była dyrektorka Instytutu Nauk Politycznych, obecnie dyrektorka Centrum Badania Opinii Społecznej) · Antoni Dragan (dawniej przewodniczący ZSP, przewodniczący Rady Nadzorczej TVP, obecnie pracuje w Muzeum Niepodległości) |
| Panel 3. (od 1630 do 1730) – Reprezentacja. Dla idei, ale profesjonalnie |
| Kamienie milowe:
· 22 września 1989 – ponowna rejestracja Niezależnego Zrzeszenia Studentów (pierwsza rejestracja 17 lutego 1981, a delegalizacja 13 grudnia 1981) · 8 maja 1995 – powstanie ogólnopolskiej reprezentacji studentów – Parlamentu Studentów RP. Sztandarowym hasłem było zwolnienie pracodawców z obowiązku odprowadzania składek od umów zleceń zawieranych ze studentami i udział studentów w organach kolegialnych uczelni · sierpień 1996 – jedno z największych wydarzeń zorganizowanych przez polskich studentów – Światowy Kongres AIESEC (AIESEC International Congress) w Warszawie · listopad 1996 – pierwsza Krajowa Konferencja Tematyczna PSRP w Międzyzdrojach – zapoczątkowała cykl trwających do dziś ogólnopolskich konferencji z udziałem samorządów studenckich (w kwietniu 2026 odbyła się 31. edycja) · 1997-1999 – protesty studenckie na rzecz zrównania praw studentów stacjonarnych i niestacjonarnych · 2000 – NZS po raz pierwszy organizuje akcję krwiodawstwa „Wampiriada” (na Politechnice Krakowskiej) · 2004 – Parlament Studentów RP uruchamia biuro Rzecznika Praw Studenta · 27 lipca 2005 – osobowość prawna Parlamentu Studentów RP i opisanie jego kompetencji w ustawie, ustawowy poziom 20 % udziału studentów w senacie i innych organach kolegialnych uczelni · powstanie konkursów dla najzdolniejszych studentów: „Primus Inter Pares” (reaktywowany przez ZSP w roku 2001) „Studencki Nobel” (inicjatywa NZS od roku 2009), konkurs Studenckiego Ruchu Naukowego „StRuNa” (Fundacja „Fundusz Pomocy Studentom” od roku 2011), „Pro Juvenes” (Parlament Studentów RP od roku 2013) |
| Zaproszenia do udziału w panelu przesłano do:
· Oskar Śliwka (obecny przewodniczący NZS, SGH) · Julia Bednarska-Leśniak (obecna przewodnicząca PSRP, Uniwersytet WSB Merito) · Robert Pawłowski (dawniej: pierwszy przewodniczący PSRP i pierwszy Rzecznik Praw Studenta; obecnie prezes Funduszu Pomocy Studentom)
|
| Panel 4. (od 1745 do 1845) – Absolwenci. Uczelnia to jest wspólnota |
| Kamienie milowe:
· 1991 – powstanie Fundacji Studentów i Absolwentów UJ „Bratniak” · 1992 – powstanie Fundacji „Universitatis Varsoviensis” · 2001 – powstanie Stowarzyszenia „Ordynacka”, powstanie Stowarzyszenia Absolwentów PW · Ruch absolwencki na UW: Stowarzyszenie Absolwentów UW, Fundacja na Rzecz Studentów i Absolwentów UW „Universitatis Varsoviensis”, Stowarzyszenie Absolwentów WPiA UW, Stowarzyszenie Absolwentów WDiNP UW i inne |
| Zaproszenia do udziału w panelu przesłano do:
· prof. Krzysztof Szamałek (dawniej ZSP; obecnie: „Ordynacka”, Komisja Historyczna Ruchu Studenckiego, UW, dyr. Państwowego Instytutu Geologicznego – PIB), · Sławomir Sokołowski (dawniej: współtwórca PSRP i jej pierwszy rzecznik prasowy, obecnie: Fundacja „Universitatis Varsoviensis”, szef „Hybryd”) · Grzegorz Murzański (dawniej: Ogólnopolskie Porozumienie Samorządów Studenckich, obecnie: Fundacja Studentów i Absolwentów UJ „Bratnika”) · Jerzy Baranowski – (prezes Fundacji Politechniki Warszawskiej, prezes Stowarzyszenia Absolwentów Wydziału Elektrycznego PW) |
| Podsumowanie, gość honorowy, premiera filmu, koncert (od 2015 do 2200)
Przemówienie głównego gościa (zaproszenie wysłano m.in. do Marszałka Sejmu RP Włodzimierza Czarzastego) premiera filmu „Przełomy” w reżyserii Mariusza Cieślika koncert Doroty Miśkiewicz z zespołem Artura Grudzińskiego Art-G Band |


